Antoryum (Flamingo çiçeği / Anthurium) ÇİÇEKLİ 14'lük Saksıda

Antoryumlar çiçeği için yetiştirilir. Yaprakları da son derece güzel ve dekoratiftir. Yerini severse bütün yıl çiçek açar durur. Bazı türleri çiçeği için değil sırf güzel yaprakları için yetiştirilir.

Antoryum çiçeği bakımı hakkında detaylara girmeden önce özetle şunu bilmelisiniz: Yetiştirilmesi bakımı birçok tropikal bitkiye göre daha kolaydır. Hatta devetabanından bile daha uyumludur. Sabah güneşi alabilmesi şartıyla bütün yıl kesintisiz çiçek açar.

Nasıl ortam en iyi gelişimi sağlar:

 Doğuya bakan pencere önü, pencere tülünden filtrelenerek gelen sabahtan öğleye kadar güneş, bol nemlilik ve havadarlık en sevdiği ortam gereksinimleridir. 20 dereceden serin veya 25 dereceden sıcak günlerde ev içi hava cereyanından  korumalısınız. Güneşsiz ortamlarda çiçek açmaz. Pencere tülünün dokusu fazla seyrekse filtreleme işi görmez, yapraklara zararı az olur ama çiçekler çabuk bozulur. Filtrelenmiş güneş çiçeklere zarar vermez, bir çiçek birkaç hafta (iki aya yakın hiç solmadan) dayanabilir. 32 derece üstünde sıcaklarda yapraklarda ve çiçeklerde bozulmalar olabilir; buna önlem için sıcaklık arttıkça nemin de bolca artması şarttır. Nemliliğin ısıya göre kontrollü bir şekilde devam etmesi için, geniş bir tepsiye çok sayıda büyük çakıl taşları koyulur. Çakıl taşlarını aşmayacak seviyede su doldurulur. Saksı bunun üstüne konur. Saksı dibi suya temas etmemeli. Çakıl taşlarının yarı yarıya suda olması sıcaklığa göre buharlaşma için otomatik bir cihaz gibi iş görür. Yapraklarına her gün (25 derece üstü sıcaklıklarda daha sık) su püskürtülmeli. Daha profesyonelce, daha hızlı ve bereketli antoryum yetiştirmek istiyorsanız, bulunduğu yerin havasının nemliliğini bütün gün en az %85 oranında olmasını sağlayın ve bir vantilatörle odada esinti oluşturun.

Sıcaklık:

 Gece en düşük 21 derecede, gündüz en düşük 25 derecede tutabilirseniz büyümesi gelişmesi hızlı olur. Daha serinde, ısı düştükçe gelişimi yavaşlar. Mesela ortalama 15 derecede, eğer güneş alan bir yerde ise kışın dinlenmeye çekilmiyor, çok yavaş da olsa büyümeye çiçek açmaya devam ediyor. Sıfır ve sıfırın altı soğuklar ölmesine sebep olur. 10 derece altında duruma göre yaprakları sararıp dökülür. 32 derece üstü sıcak iyi değildir.

Dinlendirme:

Hiç gerekmiyor ama birkaç yılda bir sağlamak iyi olur. Çiçek açmamaya inat eden antoryumların çiçek açmasında iyi sonuç verir. 12 – 13 derece serin, güneş almayan aydınlık bir odada kasım ortasından ocak ortasına kadar dinlendirebilirsiniz. Bu dönemde sulama toprak beşte üç oranında kuruduğu zaman yapılmalı.

Toprak:

 suyu süzdürmesi ve havadarlığı mükemmel, biraz da asitli toprak lazım. Orkideler için kullanılan çam kabukları ile torf karışımı veya benzeri karışım gerekiyor. Aslında en iyisi şudur: Humuslu, yaprak çürüntülü, ağaç kabuklarının ve dalların çürümüş parçaları ile karışık iyi bahçe toprağı, ponza taşı ve biraz da çürümüş sığır gübresi antoryumlar için en iyi toprak karışımı olur.

Uzman görünen kişilerin tavsiyelerine aldırmayın, antoryumlar için benden mükemmel bir toprak karışımı:

2 ölçü iyi bahçe toprağı + 2 ölçü ponza taşı + 1 ölçü sığır gübresi + 2 ölçü kestane toprağı..

Ponza taşı ve kestane toprağı fidanlıklardan bulunabilir. Ponza taşı köklere havadar ortam sağlamak için özellikle çok çok önemlidir. Perlit bunun yerini tutamaz.

Toprak kadar güneş de önemli: Uzman görünen kişiler (özellikle gelişmiş ülkelerde) kendi topraklarını satmak için her şeyi çok abartırlar ama antoryum için olmazsa olmaz bir ihtiyaca "güneşe” hiç değinmezler. Evet, antoryumlar günde en az 4 saat güneş almalı. Ama direkt yakıcı güneşi değil, arada pencere tülü olmalı. Tülün direkt güneş ışınlarının ısıtıcılığını beşte üç oranında düşürmesi filtrelemenin uygun ölçüsünü gösterir. Daha ince dokulu tüller güneşin yakıcı etkisini daha fazla iletir, bu da çiçeklerin çabuk solmasına sebep olur. Antoryumunuz yeterince güneş alırsa ve toprağının besleyiciliği iyi ise, bu şartlarda büyümesi gelişmesi hızlı olur, çiçekleri büyük olur ve asla çiçeksiz kalmaz.

Besin / vitamin vermek:

Orkideler için hazırlanmış olan sıvı besinden verebilirsiniz. Sıvı besin kutularında, içerik ayrıntılı olarak yazılır. On kadar çeşit asitler içeren sıvı besini hangi akla hizmet yapmışlar bilmiyorum, bunlar zararlıdır; toprağın asitliliğini müthiş arttırırlar ve köklerin çürümesine veya bitkinin gelişiminin tamamen durmasına sebep olurlar. Bu durumda yapacağınız şey, o besini çöpe atmak ve üç ay hiç besin vermemek lazım. Zamanla asitlilik azalır bitki normal hayatına döner. Yani sıvı besin alırken kutuyu dikkatle okuyun. Bir iki çeşit asit yazıyorsa bunun zararı olmaz.

Besin takviyesi yapmak nasıl toprak kullandığınıza göre değişir. Organik maddelerce zengin bir karışım sağlamışsanız ilk iki yıl hiç gerekmez. Besince zayıf karışım toprak kullanıyorsanız, ilk altı aydan sonra orkide besininden 10 günde bir, dozajı ¼ azaltılmış gıda vermeli. Sırf orkide toprağı (çam kabukları + lif karışımı) kullanıyorsanız, dozajı bir hayli düşürülmüş olarak "her sulamada” besin vermeniz iyi olur. Besin vermeyi daima kutu üzerinde yazılan tavsiye ölçüden daha az tutun. Antoryumunuz hızlı büyüyor bol çiçeklenip bol yapraklanıyorsa bu durumda tavsiye ölçüye uyabilirsiniz.

Bunun haricinde, yapraktan besin vermek iyi olur. Orkide besinini dozajı biraz azaltılmış olarak vermelisiniz. Fakat yaprakları ıslatmadan, bir defalık fısfıslamayla zerreler yapraklara saplara konsun yeter. Hızlı büyümüyorsa haftada bir yapın daha fazla yapmayın. "Topraktan besin veriyorum, yapraktan da verince doz aşımı olur mu” diye sorarsanız: Hayır, iki tarz beslemenin etkileri tamamen ayrıdır doz aşımı söz konusu olamaz.

Antoryumlar doğal ortamlarında yapraklarıyla çeşitli besin ve mineralleri alırlar ve yapraklarında depolarlar. Havadaki tozlardan, çeşitli gazlardan da işine yaradıklarını alır saklarlar. Sizin uygulayacağınız yapraktan besleme bu yüzden faydalı bir takviye olur. Ayrıca beğenmediğiniz yaprakları kesmeyin. Sararsalar bile "çürümedikçe” kesmemeli, kurumasını kendiliğinden düşmesini beklemelisiniz. Bu süre içinde yapraklarda depoladığı gıdayı geri çekebilir, kullanabilir. Az yapraklı antoryumlarda böyle yapmak şarttır. Bol yapraklı ise, beğenmediğiniz eski yaprakları kesmenizin bir zararı olmaz.

Güzelliğini kaybeden çiçekleri tohum oluşturmaya yönelirse buna dikkat edin, hemen sap ucundan kesin atın yoksa bitkinin gelişimini yavaşlatır. Sapı kesmeyin kendiliğinden kurusun.

Sulama:

Kireçsiz (Ph derecesi nötr) ve klorsuz oda sıcaklığında su ile sulayacaksınız. Gerçi antoryumlar için pH derecesinin pek fazla önemi yok, tecrübelerimden bilirim. Klorlu su belki zarar verebilir – açıkta iki gün dinlendirilmiş musluk suyu ile sulayın. Özel toprak satın aldıysanız bunlardaki pH derecesinin iyi korunması gerekiyor pet şişelerde satılan pH 7 (nötr) su ile sulamanız şarttır. Yukarda tarifini verdiğim tavsiye toprak karışımı doğal olduğu için bunda pH derecesi yüksek olsa bile zararı olmaz.

Sulama sıklığı hassas bir denge gerektiriyor: Bundan az veya fazla sulama iyi değildir. Toprağın nemliliği değil ıslaklığı / elinizi ıslatabilirliği gidince tekrar sulayın. İşte ne sıklıkta sulayacağınızı böyle ayarlayacaksınız. Serin günlerde veya serinde dinlenme zamanlarında yarı yarıya kuruyunca sulayın. Çoğu tropikal bitkide olduğu gibi bunda da saksı dışına sızan suyu toprak geri emmemeli, gerekeni yapmalısınız. Eğer sulamayı unutursanız ve toprak nemini tamamen kaybederse, o zaman sulayın ve 6 saat sonra tekrarlayın, ilk seferinde bir günde iki defa sulamış olun çünkü nemi tamamen kaybetmiş içerik maddeler bir sulamayla gerektiği kadar nemlenemez.

Bu anlattığım sulama dengesinin fazla altında kalırsanız yapraklarda ve köklerde ciddi zararlar oluşur. Aşırıya kaçarsanız bu sefer yapraklarda sağlık kaybı, sararma veya köklerde çürüme olabilir.

Saksı değişimi:

 Kökler fazlaca çoğalmadıkça hiç gerekmiyor. Ancak, üç yılda bir toprak yenilemesi iyi olur.

Çoğaltılması:

 Kökten yavru verirse bunlar 15 hazirandan yaz sonuna kadar ayırmakla çoğaltılır. Yoksa, ve eğer antoryumunuzun gövdesi biraz uzamışsa dibe yakın kesin ayrı saksıya dikin. Bunu yazın sıcaklar baş gösterdiği zaman yapmalısınız. 15 haziran ve sonrası iyi bir zamandır. Kısa sürede köklenir, büyümeye başlaması en geç bir buçuk ay içinde olur. Kestiğiniz kök ise en az bir filiz verir o daha hızlı büyür.

Çoğaltma ortamı: En yukarda bahsettiğim gibi aynı mükemmellikte ortamda olmalı ama hava nemliliği köklendirme sürecinde çok daha fazla olmalı.